„Żyzność gleby
Jest to pojęcie bardzo złożone i trudne do zdefiniowania. Pod żyznością czy urodzajnością gleby rozumiemy zdolność do wydawania dużych plonów, a przecież różne gatunki roślin uprawnych mają różne wymagania odnośnie głębokości warstwy uprawnej, stosunków wodnych w glebie lub odczynu pH, pobierają też niejednakowe ilości składników mineralnych, których gleba im musi we właściwym czasie dostarczyć. Używa się terminu gleba pszennoburaczana, który oznacza, że na tej glebie można z dobrym wynikiem uprawiać pszenicę łub buraki — rośliny o dużych wymaganiach pod względem tzw. kultury gleby, czyli jej miąższości, struktury, odczynu i zasobności w łatwo przyswajalne składniki mineralne.
Pod terminem gleba żytnia rozumiemy glebę słabą, na której tylko tak uniwersalna i mało wymagająca roślina, jak żyto, może być uprawiana, natomiast pszenica lub buraki nie dadzą wysokich plonów i uprawa ich będzie mniej opłacalna.
Na glebie kwaśnej rosną dobrze łubin, ziemniaki, niektóre odmiany owsa i żyto, które jest mało wrażliwe na odczyn gleby. Gleby o odczynie obojętnym wymagają pszenica, buraki i koniczyna, a zasadowym — lucerna.
Różne są wymagania roślin i tylko w optymalnych warunkach mogą one dawać maksymalne plony. Warunki te rolnik osiąga wieloletnią staranną uprawą i nawożeniem, stosując obornik, nawozy zielone i nawozy mineralne. Te ostatnie zrobiły już w XIX w. wielką karierę. Za pomocą nawozów mineralnych można w prosty i szybki sposób uzupełnić niedostatek określonego pierwiastka w każdej glebie i efektywnie podnieść jej wydajność. Obornik wnosi do gleby wszystkie pierwiastki, jakie znajdują się w roślinach stanowiących pożywienie zwierząt oraz w słomie lub torfie, których się używa na tzw. ściółkę w stajniach i oborach.“(16)